Vlassenbroek

Een nieuw landschap langs de Schelde

Waterveiligheid, natuur, recreatie en innovatie versterken elkaar

Vlassenbroek toont hoe één project verschillende uitdagingen kan aanpakken. Het gecontroleerd overstromingsgebied langs de Schelde is vandaag volledig operationeel en klaar om de regio te beschermen tegen uitzonderlijk hoge waterstanden. Tegelijk ontstaat er een nieuw landschap waar getijdennatuur, wetlands, recreatie en innovatieve waterbouwkundige technieken samenkomen. Vlassenbroek groeit daarmee uit tot een van de meest veelzijdige Sigmaplangebieden langs de Schelde. (Foto: Vlassenbroek, net na storm Benjamin in oktober 2025, ©Matthias Rottiers)

Een nieuwe schakel in de bescherming tegen overstromingen

Sinds het najaar van 2025 zijn de laatste grote infrastructuurwerken afgerond. De ringdijk, overloopdijk, in- en uitwateringssluizen, bufferbekkens en het vernieuwde pompstation zijn klaar. Bij een noordwesterstorm kan het water in de Schelde sterk opstuwen. Wanneer de waterstand voldoende hoog wordt, vangt Vlassenbroek het overtollige rivierwater gecontroleerd op. Zo vermindert de druk op de dijken en blijven woonkernen stroomopwaarts beter beschermd. Vlassenbroek vormt daarmee een nieuwe schakel in de keten van gecontroleerde overstromingsgebieden die Vlaanderen beter beschermen tegen de gevolgen van klimaatverandering.

*Vlassenbroek na storm Benjamin in oktober 2025, ©Mathias Rottiers*

Klaar voor stormtij

Getijdennatuur en wetlands krijgen ruimte

Naast waterveiligheid speelt natuurontwikkeling hier een centrale rol. In het noordelijke deel ontwikkelt zich getijdennatuur via gecontroleerd gereduceerd getij, waarbij rivierwater dagelijks in- en uitstroomt onder invloed van eb en vloed. Daardoor ontstaan zoete slikken, schorren en kreken die zeldzaam zijn in Europa. In het zuidelijke deel groeit een uitgestrekt wetland met broekbossen, natte graslanden en rietvelden. Deze gevarieerde natuur biedt kansen aan tal van vogels, vissen en insecten. Ook gerichte maatregelen versterken de biodiversiteit. Zo legde het Agentschap voor Natuur en Bos een speciale oeverzwaluwwand aan die deze karakteristieke vogel extra broedgelegenheid biedt.

Nieuwe infrastructuur voor bezoekers

Bezoekers kunnen het veranderende landschap steeds beter ontdekken. De jaagpaden op de Scheldedijk, compartimenteringsdijk en ringdijk zijn opnieuw toegankelijk voor wandelaars en fietsers. Daarnaast tekende het Agentschap voor Natuur en Bos voor een gloednieuw natuurbelevingspad. Hier kan je in de huid kruipen van enkele typische dieren, je verstoppen in het nest van de kleine karekiet en de burcht van de bever en kom je meer te weten over typische planten en dieren langs de Schelde. Een extra wandelpad en zitbanken volgen nog.

*Natuurbelevingspad, ©Evelien de Munter*

Innovatieve dijktechnieken onder de loep

Vlassenbroek speelt niet alleen een rol in waterveiligheid en natuurontwikkeling, maar draagt ook bij aan onderzoek en innovatie. Binnen het Europese Interreg-project BONSAI onderzoeken we hoe dijken in de toekomst beter bestand kunnen worden tegen extreme weersomstandigheden. Eind februari 2026 werkten we een proefopstelling af waarin verschillende dijkbekledingen worden getest. Tijdens golfklapproeven keken we al na hoe grasbekledingen en alternatieve materialen reageren op zware belasting door water en golven. De resultaten helpen om toekomstige dijken nog veiliger en klimaatrobuuster te maken.

Ook Uiterdijk zet stappen vooruit

Niet alleen in Vlassenbroek zelf werken we aan de toekomst van de Scheldevallei. Voor het nabijgelegen project Uiterdijk bereiden we de volgende stappen voor. We werken er aan de omgevingsvergunningsaanvraag voor een gebied dat in de toekomst opnieuw onder invloed van eb en vloed zal komen te staan.

Sigmaprojecten in de kijker

Bekijk
project

Vlassenbroek

Een nieuw landschap langs de Schelde

Waterveiligheid, natuur, recreatie en innovatie versterken elkaar

Een nieuwe schakel in de bescherming tegen overstromingen

Klaar voor stormtij

Nieuwe natuur langs de rivier

Getijdennatuur en wetlands krijgen ruimte

Vlassenbroek beleven

Nieuwe infrastructuur voor bezoekers

Een proeftuin voor de toekomst

Innovatieve dijktechnieken onder de loep

Vooruitkijken

Ook Uiterdijk zet stappen vooruit

Sigmaprojecten in de kijker

Masterplan Linkeroever

Scheldeboorden Antwerpen Linkeroever

Wal-Zwijn

Van werf naar werkend natuurgebied

Vallei van de Grote Nete

Een vallei om te beleven

Scheldemeander Gent-Wetteren

Een nieuwe toekomst voor de Scheldevallei

Polders van Kruibeke

Een natuurgebied dat blijft groeien

Nete en Kleine Nete

Meer ruimte voor water, natuur en biodiversiteit

Kalkense Meersen

De natuur als bondgenoot in de klimaatuitdaging.

Hedwige-Prosper

Een grenspark in volle ontwikkeling

Durmevallei

De Durme krijgt opnieuw ruimte

Dijlemonding

Waar waterveiligheid en getijdennatuur samenkomen

Demervallei

De Demer vindt haar oude bochten terug

Bovendijle

Op weg naar een veerkrachtige Dijlevallei

Cluster Bornem

Meer ruimte voor natuur, water en beleving

Scheldekaaien

De stad en de stroom vinden elkaar opnieuw

sigmaplan.be