Bovendijle

Op weg naar een veerkrachtige Dijlevallei

Versnelling hoger voor nieuwe overstromingsgebieden en natuurontwikkeling

Langs de Bovendijle werken we verder aan een veiligere en natuurlijkere vallei. Het Sigmaplanproject strekt zich uit over bijna 170 hectare tussen Werchter en Mechelen en combineert bescherming tegen wateroverlast met natuurontwikkeling en recreatie. (Foto: Pikhaken in 2026, ©Vilda)

Pikhaken in 2026, ©Vilda

De voorbije periode stond vooral in het teken van voorbereiding. Zo werkten we het technisch ontwerp voor de toekomstige gecontroleerde overstromingsgebieden uit en zijn in Pikhaken alle noodzakelijke gronden verworven. Samen moeten de verschillende deelgebieden uitgroeien tot een landschap dat meer ruimte biedt aan water, natuur en zachte recreatie, terwijl het tegelijk de omgeving beter beschermt tegen extreme neerslag.

Rijmenam en Hollaken-Hoogdonk

Technische uitwerking van de overstromingsgebieden afgerond

In Rijmenam en Hollaken-Hoogdonk werken we aan twee gecontroleerde overstromingsgebieden die tijdelijk water kunnen bufferen. Zo helpen ze het risico op wateroverlast stroomafwaarts te verminderen. De voorbije jaren werkten experts aan het technische ontwerp van deze gebieden: ze werkten onder meer de toekomstige dijken en uitwateringsconstructies in detail uit, net als de inrichting van de binnengebieden. Intussen bereiden we ook de nodige vergunningsprocedures voor. Zodra alle onderzoeken en goedkeuringen rond zijn, kan de aanvraag voor de omgevingsvergunning volgen.

Hollaken-Hoogdonk in 2026, ©Vilda

Pikhaken

Klaar voor natuurinrichting

Pikhaken zit op schema. Alle noodzakelijke percelen zijn inmiddels verworven, waardoor de voorbereiding van de natuurinrichting van start kan. Het gebied krijgt de komende jaren een gevarieerd landschap met pimpernelgraslanden, houtkanten, poelen (voor de zeldzame kamsalamander!) en open beemden. Die inrichting creëert kansen voor tal van planten- en diersoorten en versterkt tegelijk de landschappelijke kwaliteit van de Dijlevallei. De laatste inrichtingswerken lopen.

Pimpernelgrasland, ©Evelien de Munter

Ruimte voor water en natuur

Waardevolle habitats en grazen zonder grenzen

Het project Bovendijle speelt in op de toenemende impact van klimaatverandering. Door water tijdelijk op te vangen in gecontroleerde overstromingsgebieden krijgt de Dijle meer ruimte tijdens piekafvoeren. Dat vermindert het risico op overstromingen in de omgeving. Tegelijk ontstaat nieuwe natuur. Oude Dijlemeanders krijgen een nieuwe toekomst als rietmoeras of moerasbos, waardevolle habitats die bijdragen aan het herstel van Europees beschermde natuur.

In Pikhaken zal bovendien een kudde schapen het natuurbeheer ondersteunen via een innovatief no-fencesysteem, waarbij het graasgebied virtueel wordt afgebakend. Dankzij deze flexibele vorm van begrazing ontstaat meer variatie in planten en dieren, zijn minder machines nodig en krijgen bezoekers de kans om de kudde in het landschap tegen te komen.

Nofence begrazing in Pikhaken, ©Olivier St. Remy

Sigmaprojecten in de kijker